|
||||||||||||||||
|
Elk vak heeft zijn eigen taal. Hier wat uitleg voor degenen die wat minder ervaren zijn in de mp3- en p2p filesharingwereld. |
||||||||||||||||
Bitrate
|
Geeft het aantal bits aan dat wordt gebruikt per seconde geluid. Bitrate wordt
gemeten in kilobits per seconde (Kbps). Hoe hoger de bitrate des te beter is de
geluidskwaliteit maar ook de grootte van het bestand neemt toe bij een hogere
bitrate. Als richtlijn hierbij de bitrates en bijbehorende grootte van een bestand van 3 minuten muziek:
128 kbps is min of meer de standaard op het internet. De kwaliteit is
acceptabel (te vergelijken met FM stereo) en de bestanden blijven klein genoeg
om ze redelijk snel te kunnen downloaden. Lang niet iedereen is tevreden met
128Kbps. Hele webpagina’s zijn volgeschreven over de vraag welke bitrate
cdkwaliteit oplevert.
90% van de 128kbps mp3's konden worden onderscheiden van de originele cd
opname, niemand kon het verschil horen tussen een 256kbps mp3 en de originele cd
opname. Bij Allofmp3 kun je mp3's zelfs direct in de deze kwaliteit downloaden. |
Voor degenen die echt het naadje van de kous willen weten lees dit artikel van Chris Myden eens door. |
||||||||||||||
Cda |
Het standaardaudioformaat van audio-cd’s. Als je een audio-cd via
windowsverkenner bekijkt zul je zien dat alle tracks de extensie .cda hebben.
|
|
||||||||||||||
| Clipping |
Als een mp3bestand wordt gedecodeerd (afgespeeld) door je mp3 speler, is het
mogelijk dat enkele fragmenten (frames) te luid zijn om afgespeeld te kunnen
worden. De mp3 speler zal deze frames dan "clippen" (afkappen) zodat ze de technisch maximum toegelaten waarde niet overstijgen, wat kan resulteren in hoorbare fouten in de muziek. Je kunt dit verhelpen met behulp van MP3Gain. Meer over dit programma vind je op deze pagina.
|
|||||||||||||||
Codec |
Een afkorting voor compressor/decompressor. Een manier om gegevens te coderen of
decoderen. Mp3 is bijvoorbeeld zo’n codec. In de videowereld is divx een bekende
codec.
|
|
||||||||||||||
DRM |
DRM staat voor Digital Rights Management. Het is een methode om het gebruik van
bijvoorbeeld muziek met copyrights zodanig te beperken dat er geen copyrights
kunnen worden geschonden. Het zal je niet verbazen dat je dit vooral bij
legale muziekdiensten zult tegenkomen.
Bij elk bestand dat je bij zo'n dienst downloadt wordt (vaak zonder dat je dit merkt) een licentie meegeleverd waarin is bepaald wat je wel en niet mag. Zaken als, hoe vaak mag je een bestand afspelen, mag je het op een cd branden en zo ja, hoeveel keer. Dit verschilt per muziekdienst en soms zelfs per song. De houder van de copyrights bepaalt de inhoud van de licentie. DRM beperkt je vrijheid behoorlijk. Je kunt niet zomaar elk brandprogramma gebruiken en ook niet iedere speler. Het komt er feitelijk op neer dat je gebonden bent aan de Windows Media Player. Een met DRM beveiligd bestand overzetten naar je mp3speler van kan meestal ook niet, je moet dan een mp3speler hebben die DRM ondersteunt. Dat zijn er nog niet zoveel. Is DRM te verwijderen? Ja, door de muziek op een audio-cd te branden is ook de DRM verdwenen. Je kunt de audio-cd dan weer rippen naar bijvoorbeeld mp3.
|
|||||||||||||||
Frequentie |
Wordt uitgedrukt in Hertz. Het geeft het aantal geluidssamples per seconde aan.
Ook dit is bepalend voor de geluidskwaliteit. De standaard voor cdkwaliteit is
44.000 kHz.
|
|
||||||||||||||
ID3tag |
Aan een mp3 kan een klein informatiebestandje (een zogenaamde tag) worden
gehangen. Het is soort labeltje met gegevens zoals de naam van de artiest, de
song, het album, het genre etc. Deze tags zijn handig om je mp3’s makkelijk te
kunnen ordenen. Het is alleen nogal een klus om de tags netjes bij te werken. Daarom zijn er talloze programmaatjes op het web te vinden om meerdere tags tegelijk bij te werken. Wij kunnen je de volgende aanbevelen:
Meer info vind je hier
|
|
||||||||||||||
| IP-adres |
Uniek adres in de vorm van getallen, waarmee een computer op een netwerk of het
internet geïdentificeerd kan worden. Als het ware je telefoonnummer op het
internet.
|
|||||||||||||||
| Leech |
Engels voor bloedzuiger. Een term die wordt gebruikt voor mensen die wel via
p2p-programma's downloaden maar zelf geen bestanden aanbieden (uploaden). Worden
ook wel "freeloaders" genoemd.
|
|||||||||||||||
| Lossless en lossy encoding |
Bij het omzetten van een track op een audio-cd naar bijvoorbeeld mp3 wordt geluid dat niet of nauwelijks hoorbaar is weggegooid. Deze methode wordt 'lossy encoding" genoemd, er gaat informatie verloren. Zo kan een mp3 ongeveer 10 keer zo klein worden als het oorspronkelijke bestand op de cd. Als je vervolgens van deze mp3 weer een audio-cd brandt komt deze informatie niet meer terug. Het resultaat is dus altijd inferieur aan de originele audio-cd. Nu zal dat maar weinig mensen opvallen, maar de echte audiofanaat geeft de voorkeur aan een kopie die volledig identiek is aan de originele cd. Er zijn meerdere methodes om een audiobestand kleiner te maken zonder dat er informatie verloren gaat. FLAC, Optimfrog en Monkey's Audio zijn voorbeelden van zogenaamde "lossless" formaten.
|
|||||||||||||||
M3U |
Een bestand dat een verwijzing bevat naar het internetadres waar deze bestanden
online staan. Ze kunnen dan “streaming” worden afgespeeld. Hierbij wordt het
bestand tijdens download afgespeeld, maar het blijft niet op je harde schijf
achter, zoals bij een echte download.
|
|
||||||||||||||
MP3 |
Mp3 is een afkorting voor Motion Picture Experts Group (MPEG) version 1, audio
layer 3 MPEG-Layer 3, waarbij MPEG op zijn beurt de afkorting is van Motion Pictures Group . Deze MPEG is een organisatie die waakt over de standaarden voor gegevenscompressie bij digitale audio- en videobestanden. Bij de Mp3-technologie is het de kunst om bepaalde geluidsinformatie, die voor het menselijk oor nauwelijks waarneembaar is (zoals het geluid van een wandelende kat tijdens een onweer), weg te laten. Daardoor nemen de digitale gegevens veel minder plaats in dan bijvoorbeeld op een audio-cd. Waar één muzieknummer in normaal audioformaat (WAV-file) gemiddeld ruim 50 MB in beslag neemt, is dat na mp3-compressie gemiddeld nog maar 5 MB.
|
|
||||||||||||||
mp3PRO |
Ooit genoemd als mogelijke opvolger van de mp3. Deze codering maakt de bestanden
nog kleiner dan een normale mp3. Een mp3pro met een bitrate van 64 kbps
klinkt net zo als een normale mp3 van 128 kbps maar is 50% kleiner. Inmiddels is dit formaat alweer in onbruik geraakt. Het is niet meer zo belangrijk hoe groot ie is.
|
|||||||||||||||
Ogg |
Ogg Vorbis is een geluidscompressie methode vergelijkbaar met mp3. Een
Oggbestand met eenzelfde geluidskwaliteit als een mp3 is alleen kleiner.
Ogg is daarom vrij populair onder de audiofreaks.
Een ander voordeel. Voor het gebruik van mp3 in commerciële omgevingen moet je al een flinke som geld aan Fraunhofer (de patenthouder) betalen. Ogg Vorbis is geheel patentvrij en gratis te gebruiken. De meeste software mp3spelers kunnen ook met ogg overweg. Ook het aantal hardware spelers dat ogg ondersteunt groeit. Of ogg ooit de populariteit van mp3 zal krijgen of zal overtreffen? Wij denken eerlijk gezegd van niet. Met de toenemende internetsnelheden en opslagmogelijkheden is de grootte van een bestand niet meer zo belangrijk. Als je hecht aan geluidskwaliteit kun je net zo goed een grotere mp3 met hogere bitrate kiezen.
|
|||||||||||||||
Peer to peer (p2p) |
Een verbinding tussen twee gelijkwaardige computers. Dit in tegenstelling tot de
op het internet gebruikelijke client-server verhouding. Dan is één partij de
leverancier (server) en de andere de ontvanger (client). Bij p2p zijn beide
partijen zowel server als client.
|
|||||||||||||||
Ping |
De ping wordt uitgedrukt in milliseconden. Het geeft aan hoe snel een op het
internet aangesloten computer reageert Het wordt gemeten door een berichtje heen
en weer te sturen. Hoe lager de ping deste sneller reageert de computer aan de
andere kant.
|
|
||||||||||||||
Rippen |
Het omzetten van audio en/of video van een cd of dvd naar de harde schijf. Dit
wordt gedaan met een zogenaamde ripper, een programma dat de informatie van de
cd/dvd vertaalt naar een voor een pc bruikbaar bestand, (WAV, MP3 MPEG, AVI).
Het resultaat wordt een rip genoemd.
|
|||||||||||||||
VBR |
Staat voor Variabele BitRate. Een methode om mp3's te
maken, waarbij de mate van compressie wordt aangepast aan de passage in de
muziek.
Je kunt mp3's die met de VBRtechniek zijn gemaakt eenvoudig herkennen. In je
mp3speler zal de aangegeven kbps steeds veranderen. |
|||||||||||||||
WAV |
De extensie van een wavebestand. Dit formaat is door Microsoft bedacht en werd
de standaard voor PC audio met de kwaliteit van een audio-cd. Nadeel is het
formaat. Eén liedje slurpt al snel 50Mb van je schijfruimte op. WAV wordt daarom
steeds minder gebruikt op thuiscomputers. Alleen bij het bewerken van geluid is
WAV nog steeds de standaard.
|
|
||||||||||||||
WMA |
Staat voor Windows Media Audio. De door Microsoft ontwikkelde tegenhanger van de
mp3. Een wma met een bitrate van 64 kbps klinkt net zo als een mp3 van 128
kbps maar is 50% kleiner.
|
|
||||||||||||||
MP3
en P2P termen